Përktheu: Roland Gjoza
FIG
Qiriri im digjet në të dyja anët e tij
Dhe kjo s’mund të zgjasë në këtë natë blu
Armiqve të mi dhe miqve të mi, sigurisht
U dhuron dritën më të bukur!
MË KUJTOHET
Ishim shumë të lodhur, ishim shumë të gëzuar
Kishim lundruar gjithë natën me traget
Ai ishte i zbrazët dhe plot dritë, por mbante erë stallë
Pamë një zjarr diku, u mbështetëm në një tryezë
U shtrimë në majë të një kodre nën dritën e hënës
Dhe bilbilat këndonin dhe agsholi erdhi shpejt
Ishim shumë të lodhur, ishim shumë të gëzuar
Kishim lundruar gjithë natën me traget
Dhe ti hëngre një mollë dhe unë hëngra një dardhë
Nga një dyzinë që kishim blerë të dy
Dhe qielli u zbeh dhe era u bë e ftohtë
Dhe dielli u ngrit duke derdhur një kovë flori
Ishim shumë të lodhur, ishim shumë të gëzuar
Kishim lundruar gjithë natën me traget
I thamë; “Mirëmëngjes, nënë!”një koke të mbuluar me shall të zi
Dhe i bleva gazetën e mëngjesit, po nuk e lexuam as unë, as ti
Dhe ajo qau; “Zoti ju bekoftë!” për dardhat dhe mollët
Dhe për gjithe paratë që i dhamë, madje dhe qindarkat e fundit
Që i ruanim për biletat e metrosë
KOHA NUK TË SHËRON
Koha nuk të shëron; ju të gjithë keni gënjyer
Kush tha se koha do të më lehtësonte dhembjen?
Dhe shiu di të qajë kur ti më mungon;
Dhe më shumë të dua në kohën e zbaticës;
Kur dëbora e vjetër shkrin maleve,
Dhe gjethet e vitit që shkoi nxjerrin tym në çdo rrugicë ku ndizen zjarre;
Dhe dashuria e trishtë ka mbetur
E strukur në zemrën time dhe mendimet s’më ndahen.
Ka njëqind vende ku kam frikë të shkoj
Sepse ato mbushen me kujtimin tënd tronditës
Dhe duke hyrë e lehtësuar në një vend të qetë diku
Ku s’ke qenë kurrë dhe fytyra nuk të buzëqesh
Unë them: “Më në fund kujtimi i tij nuk ështe këtu!”
Po prap dridhem, duke të kujtuar.”
DHE LEXOJ NË MËNYRË KREJT TË RASTËSISHME
Dhe lexoj në mënyrë krejt të rastësishme
Se ti ke ikur për të mos u kthyer kurrë
Në trenin e metrosë në faqen e pasme të një gazete
Që fqinji im mban në duar
Në një cep të rrugës, kështu shkruhet
(Me të tilla rrugë janë mbushur gazetat)
Një burrë qe nxitonte-dhe ai ishe ti
Sot në mesditë u vra.
Unë duhet të qaj ose të ulërij, por s’mund
Dhe të bëj diçka tjetër, s’mund,
Në një vend të tillë vetëm duhet të shtrëngoj duart
Dhe të shikoj pa vëmendje dritat e stacionit që kalojnë me shpejtësi
Me një interes të kontrolluar në fytyrë
Ose të ngrej sytë dhe me kujdesin më të madh të lexoj
Vendet ku ruhen peliçet dhe si trajtohen flokët.
ÇFARË BUZËSH BUZËT E MIA KANË PUTHUR
Çfarë buzësh buzët e mia kanë puthur dhe ku dhe pse
E kam harruar, dhe çfarë krahësh kanë qëndruar
Nën kokën time deri në mëngjes; ndërkaq shiu
Është mbushur me fantazma këtë natë
Fërrmon si psherëtimë në qelqe dhe dëgjoj si përsëritet
Dhe në zemër kam një dhimbje të qetë
Për t’i harruar të gjithë dashnorët dhe për të mos i kthyer
Këtë mesnatë që të më bëjnë të qaj.
Në mes të dimrit luhatet fillikate një pemë
Nuk di ç’zogj shtegtuan prej saj njëri pas tjetrit
Ende nuk di cilat degë kanë më shumë heshtje se më parë
Nuk di çfarë dashnorësh kanë ardhur dhe kanë ikur
E vetmja gjë që di është vera që këndon tek unë
Me pak zë, se nuk do të këndoj më kurrë.
HIRI I JETËS
Dashuria iku dhe më la dhe ditët janë te njëjta nga e hëna në të dielë
Duhet të ha dhe të fle, – sikur ai dhe unë te ishin këtu përsëri!
Por ah! – unë rri zgjuar dhe dëgjoj orët e ngadalta që në abys bien!
Dhe vjen një ditë tjetër! – me muzgun afër, muzgun gri!
Dashuria iku dhe më la dhe unë nuk di çfarë të bëj tjeter;
Kjo, ose ajo, ose kjo që dëshiroj janë të gjitha pa kuptim ;
Sa filloj një gjë e lë,nis një tjetër dhe atë e lë të pambaruar,
Në asgjë askush s’ka gjetur qetësi, po kjo qe shkruar për mua.
Dashuria ka ikur dhe më ka lënë, – dhe fqinjët trokasin dhe marrin hua,
Dhe jeta vazhdon përgjithmonë si përtypja e një miu të murrmë,
Dhe nesër dhe nesër dhe nesër, po deri kur?
Ja kjo rrugë e vogël dhe kjo shtëpi e vogël dhe unë.
DASHURIA NUK ËSHTË GJITHÇKA
Dashuria nuk është gjithçka; nuk është ushqim, as pije
As gjumë i ëmbël, as çati që të mbron nga shiu
As gomë shpëtimi për një njeri që mbytet
Fundoset dhe del, fundoset dhe del përsëri
Dashuria nuk t’i mbush dot mushkëritë me frymë
As gjakun s’ta pastron, as kockat e thyera s’t’i ngjit
Shumë njerëz s’t’i bën dot miq deri në vdekje
As unë s’kam ç’të them për gëzimin që sjell dashuria
Për mrekullinë që mund të ndodh në orët më të këqija
Kur dhimbja të vë poshtë dhe të del një oh, rënkimi
Ndër mend më vjen një forcë që më ka mbajtur dikur
Sikur ende jap dashuri për paqe dhe lumturi
Sikur lë dashurinë për t’i kërkuar kësaj nate ushqim
Kjo është më e mira. Por unë kurrsesi s’mund.
LARGIMI
Nuk dua t’ia di se çfarë rruge marr,
Dhe ku më çon, nuk dua t’ia di,
Por nga kjo shtëpi, që të mos zhgënjehem e të vuaj
Duhet të iki, të zhdukem diku!
S’dua t’ia di se çfarë kam në zemër,
Çfarë kam në mendje, s’dua t’ia di,
Por ka diçka brenda meje që më shtyn të ngrihem dhe të nisem,
Dhe s’me intereson se ku do të më çojnë këmbët e mia!
Do të doja të ecja një ditë dhe një natë pa u ndalur,
Qe të më gjente agimi në një vend të shkretë,
Pa gjurmët e një rruge që në sy do t’më shuhen,
Pa çatinë e një shtëpie, pa sytë e një fytyre.
Do të doja të ecja gjersa gjaku të më vërshonte nga trupi
Dhe të më braktiste, për të mos lëvizur më kurrë,
Në një breg të gjerë, kur sapo është larguar batica,
Dhe shkëmbinjtë me barëra të këqija zhvishen nga shiu.
Por, kudo që të shkoj, në det, apo në ndonjë skelë te vetmuar, udha që marr
Më ngrihet në sy e më mbetet aty, po as për këtë s’dua t’ia di,
Dhe nuk do të më interesonte kurrfarë zhurme apo ulërima e një sirene të largët
E strukur, e vdekur në një hendek diku.
“Ka diçka që nuk shkon, zemër,” ishte zeri i saj,
“Që më je zhytur në punë dhe rri kaq e heshtur?”
“Jo, nënë, jo, është një fill i kapur keq
“Ku shkoi çajniku? Të bëj nëna një çaj…”
EDHE NJË HERË NË DITËT E MIA QË THAHEN SI VESA
Edhe një herë në ditët e mia që thahen si vesa,
Si era që fërmon nga një oaz, ose zhaurima e fortë
E ujit të ftohtë e të ëmbël që vërshon nën tokë,
Një lajmës i pabesë, mendimi për ty, o i harruar
Vjen për të më shkatërruar; edhe një herë ringjall
Besimin e fortë në imazhet e tua,
Që prej kohësh s’janë tjetër veçse një grumbull rëre
Mbi të cilin nuk u rrit kurrë asgjë e gjallë.
Edhe një herë, fare e pamend, në marrëzinë time
Ndjek fantazmën tënde perplot ngjyra në ajër,
Dhe qaj dhe mallkoj dhe bie dhe ngrihem përsëri
Dhe pengohem me keqardhje atje ku ti shfaqesh
I mjerë dhe i humbur, me sytë e skuqur plot lot.
Edhe një herë përpiqem, por
Asgjë nuk ka atje, ku unë shpresoj më kot.
PRANVERË DHE VJESHTË
Në pranverën e vitit, në pranverën e vitit,
Ecja ne rrugë pranë te dashurit tim.
Pemët ishin të zeza aty ku lëvorja ishte e lagur.
I shoh ende, në pranverën e vitit.
Ai më theu një degë pjeshke plot me lule të bardha
Ajo ishte lart dhe ai u përpoq për ta kapur.
Në vjeshtën e vitit, në vjeshtën e vitit,
Ecja në rrugë pranë të dashurit tim.
Korbat ngjiteshin përpjetë me krrokama të kobshme.
I dëgjoj ende, në vjeshtën e vitit.
Ai qeshte me gjithçka që unë e quaja të mirë
Dhe ma theu zemrën, për gjëra të vogla.
Qoftë viti pranverë, qoftë viti vjeshtë,
Lëvorja do të pikojë dhe zogjtë do të cicërojne.
Ka shumë gjëra të bukura për t’u parë dhe dëgjuar
Në pranverën e vitit, në vjeshtën e vitit.
Nuk ishte dashuria, ajo që m’i prishi ditët.
Por që shkoi ashtu për gjëra të vogla.
VETËM EUKLIDI E KA PARË BUKURINË LAKURIQ
Le të heshtin të gjithë ata që flasin për bukurinë,
Le t’i shtrijnë përtokë dhe t’i ndalojnë me rreptesi
Le të rrine dhe te meditojnë, ndërsa shikojnë
Asgjënë, të vizatuar në mënyrë të ndërlikuar ne zbrazeti
Ato forma të evolucionit qe ndryshojne; le të flasin patat
Të këlthasin dhe të leshojnë vigma eternale, por heronjtë kërkojnë çlirim
Nga skllavëria e pluhurosur në ajrin e ndritshëm.
O orë verbuese, o ditë e shenjtë, e tmerrshme,
Kur shigjeta në shikimin e tij shkëlqeu për herë të parë
Me dritë të anatomizuar! Vetëm Euklidi
E ka parë bukurinë lakuriq. Me fat ata
Që, megjithëse vetëm një herë dhe nga larg,
I kanë dëgjuar sandalet e saj mitike të shkelin mbi gur.
PRANVERË
Prej cilit shkak prilli kthehet përsëri?
Bukuria nuk është e mjaftueshme.
Nuk mund të më qetësojë më me skuqjen e bumbeskave
Gjetheve të vogla ngjitëse që hapen si erashkë.
Unë di atë që di. Kaq.
Dielli është i nxehtë në qafën time ndërsa vështroj
Petalet e sapoçelura të irisit.
Aroma e tokës është e këndshme.
Është e qartë se nuk ka vdekje.
Por çfarë do të thotë kjo?
Jo vetëm truri i njerëzve është nën tokë
I ngrënë nga krimbat.
Jeta në vetvete
Nuk është asgjë.
Një filxhan i zbrazët, një palë shkallë të pa shtruara me qilim.
Nuk mjafton që çdo vit, poshtë kësaj kodre,
Prilli
Vjen si një idiot, duke u zgërdhirë dhe duke shpërndarë lule.
