Kreu Letërsi Bibliotekë "Iluzion optik", tregim nga Istref Haxhillari

“Iluzion optik”, tregim nga Istref Haxhillari

Qielli i ngarkuar dhe shiu hollak që spërkaste shtruar tokën, nuk i pengonte njerëzit të dyndeshin dyerve të tregut të madh. Makinat, karrot e furnizimit, këmbësorët zhurmonin si zgjoje bletësh, shitësit rreshtuar trotuareve, ftonin blerësit me vështrime të përvuajtura mikluese.

Në sheshin para magazinës së frutave më tërhoqi vëmendjen një grua e gjatë pa çadër me flokët lidhur prapa. Nuk ngutej të hynte në ndonjë strehë si të tjerët, përkëdhelte me sy piklat e shiut, sfidonte motin me qëndrim shpenguar prej zonje nazike. Kisha përshtypjen se e njihja, po tamam nuk më kujtohej.

 “Tërë kjo grua! – përtypa habinë, – e lë veten të laget!”

E hoqa nga mendja, sapo u ndodha ballas mikut tim të hershëm Llazi Vako. Sillej rrotull fillikat, shiu s’i bënte kurrfarë përshtypje. I shtynte ditët me brengën e hidhur të humbjes së gruas dhe djalit. Sa herë e shihja më këpuste shpirtin.

– Qenke bërë ujë! – e qortova miqësisht!   

Më kundroi me sytë qelibar prej fëmije të pafajshëm. Flokët e rralluar ruanin gjurmët e dallgëzimit të dikurshëm, balli i gjerë me rrudha të lehta jepte imazhin e burrit fin, po mjekra e rritur, pantallonat e pahekurosura, xhaketa gjithë zhubra e nxirrnin faqe botës në pikë të hallit.

– Si je? 

– Oh! – buzëqeshi i çuditur, si të kisha pyetur për diçka të parëndësishme. Mbase nuk qe fare e qeshur, m’u përhitën vegimet e dikurshme.

– Me se merresh?

– Punojmë vreshtin me Koço Binishin, – u përgjigj sikur recitonte.

Ma thoshte gjithnjë. Harronte, a donte të cekte të vetmin përjetim të ditëve të veta pa ngjyrë, vështirë ta ndaje.

– Sa mirë, mbush kohën.

– I kemi bërë tërë atë hyzmet. Sot e krasitëm, lëngu rrodhi lumë, gjak i lig, do t’i mbushim butet sivjet. 

– Sigurisht, – i erdha osh.

U gëzua, sido që e dinte se s’kisha haber nga kultivimi i hardhive.

– Shiu s’ka pushuar fare, – më shikoi ngultas, si të varej nga unë nëse do t’i binte vrugu rrushit të tyre.

– Nuk besoj, – i thashë, – tërë ajo punë!

– Ashtu mendon Binishi.

Si të pendohej pse foli aq shumë, u krodh në botën e vet të errët, zaptuar nga heshtja dhe shpërfillja.

E kapa për krahu.

– Pimë kafe? – i tregova me kokë klubin e çobankave.

Seç pëshpëriti nëpër dhëmbë, mbase ndjesë për kohën.

– Unë s’kam si e shtyj, – u përgjigj pas pak. 

Zumë tavolinën e lirë afër dritares. Zhytur mes pallateve bari i vogël me tre tavolina mezi shquhej, ama pijanecët në moshë të re e gjenin symbyllur. Pasi hidhnin ca gota nëpër klubet e tjera, afër mbrëmjes përfundonin aty. E vetmja stoli e barit qenë çobankat. Më e vjetra kaluar të pesëdhjetave, po fytyra e pudrosur, sytë e mëdhenj ndjellës, vetullat e ngritura, i shtynin qejflinjtë të besonin se ende mund të jepte. Kamerierja më e re, stërhell zeshkane me nishan të madh ngjyrë ndryshku nën mollëzën e majtë, erdhi të merrte porosinë. I shkela syrin, qeshi plot kuptim.

Dikur Llazi lëshonte batuta të kripura, tani as e vuri re, nisi të rrufisë kafen siç ia shërbyen.

– Sheqerin! – e kujtova.

– Oh, pa shiko!

Grisi paketën me ngathtësi pleqsh. Sado u kujdes ta shtinte në filxhan, gjysmën e lëshoi mbi tavolinë.

– M ’u derdh, – u shfajësua.

– S’ka gjë, e pastron ajo.

I bëra shenjë zeshkanes me nishanin petashuq sa një lajthi.

Çatisi me pecetë në dorë, fshiu mbulesën, i buzëqeshi për ta inkurajuar, u largua, duke tundur vithet me lezet.

Llazi nuk e ngriti kokën ta shihte.

– Kemi punuar, jo shaka, – u orvata ta nxjerr nga apatia.

– Eh, – bëri me dorë gjest shpërfillës, – ikën ato.

Çobankat kishin shtrirë llërat mbi banak, vështronin rrugën matanë dritares, ku gëlonin burra e gra me shpatullat qëndisur pikla uji.

– Sa njerëz! – psherëtiu.  

Zëri erdhi i mbytur si nga tjetër planet.   

– Çfarë the?

– Asgjë, asgjë?!

Nuk më ra ndërmend diçka për të vazhduar, u ngujuam tavolinës me sytë nga sheshi para barit.

Mes kalimtarëve u shfaq gruaja misterioze me gërshetin mbledhur topuz prapa zverkut. Çapiste ngeshëm, rrotullonte sytë, si të grishte dikë të largët, godiste me thua  pikat e ujit varur cullufeve.

“Gruaja e shiut!” – mërmërita jo pa habi.

Më shkonte mendja vetiu qyshkur e hasa së pari në sheshin e pazarit. E gjatë, e hirshme, e lagur, më cyste kujtesën si vegim i vjetër absurd.

Llazi i shpëtoi plogështisë, zgjati kokën sipër tavolinës, e ndoqi plot ankth, gjersa u zhduk pas kthesës. Fytyra e zverdhur, trupi i kontraktuar, sytë e skuqur të thatë, më futën dridhmat.

– Ç ’pate? – mezi nxora zë.

Vështroi disa çaste përreth i dyzuar.

– S’ka gjë, – u tërhoqa, – mos u verë në siklet.

U koll të qëronte zërin, më kapi dorën.

– Çdo natë e shoh ëndërr, – tha si t’i fliste vetes, – nganjëherë ditën syhapur.

– Çfarë shikon?

– Atë gruan.

– Je i sigurt?

Miratoi me kokë.

– Çfarë bën?

– Zë rrugën, tjetërsohet, shqyen sytë.

– Flet?

– Prit më thotë, pastaj harron, largohet.

– Kaq?

– Mbrëmë pyeti: “Ku e ke djalin?”

Ktheva kokën nga ana tjetër të mbajta lotët.

– Ia ke thënë Koços? – m ’u dha ta pyes ashtu kot, sa për të mos e lënë gjatë në  dhimbjen e vet.

– Jo, jo, – u çel, – vreshti do punë, jo llafe. 

Kisha qëlluar në shenjë…

Shiu pushoi, rrezet e diellit mësynë dritaren, i përkëdhelën ballin e vrarë, flokët me dredha të shprishura, supet e lagur. 

– Dalim tani? – e pyeta.

– Dalim, – u përgjigj.

I ramë qark tregut. Gruan e gjatë me flokët lidhur topuz prapa kokës nuk e pamë më.

Treti me shiun.

SHKRUAJ NJË PËRGJIGJE

Ju lutem lini komentin tuaj!
Ju lutemi shënoni emrin tuaj këtu

Artikujt më të fundit

Publikohet Lista e Gjatë e Booker Prize

Përgatiti Andreas Dushi Më 27 korrik 2021, u bë publike lista e gjatë e kandidatëve për çmimin Booker...

Emrije Krosi: Që soneti i Uran Kostrecit mos të mbetet në hije si vetë jeta e tij

Uran Kostreci qe i fundmi i mohikanëve, qëndrestari i fundit nga radhët e -ish të burgosurve politikë, të quajtur nga (Visar Zhiti),...

Rudolf Marku: Një takim i paharruar me shkrimtarin John Updike

Në Korrikun e vitit 1994 ndodhesha i ftuar në një program kulture në Shtetet e Bashkuara. Qendrimi im për afër dy muajsh...

Ervin Nezha: Një vështrim mbi romanin “Darka e gabuar” të Kadaresë

Në rrjedhën e gjatë të kohës, historitë përsërisin vetveten. Dy mijë vjet më parë, në një darkë të paqartë, të mbuluar nga...

KATEGORITË