Gjatë dy viteve të fundit, miqtë e mi që punojnë në industrinë kineze të inteligjencës artificiale kanë reshtur së foluri për singularitetin teknologjik. Sido që ta përkufizojmë atë, ose kemi hyrë tashmë në këtë epokë, ose jemi në prag të saj. Nëse Elon Musk ka të drejtë (megjithëse ai kishte parashikuar se deri në këtë kohë do të mund të jetonim në Mars), brenda pesë vjetësh, inteligjenca artificiale (IA) do ta tejkalojë inteligjencën e gjithë njerëzimit të marrë së bashku dhe brenda dhjetë vjetësh, do të dalë jashtë kontrollit njerëzor. Meqenëse tashmë kemi hyrë në një rrugë pa kthim, kam vendosur të jem optimiste dhe të përgatitem për një botë ku inteligjenca artificiale do të ketë marrë pushtetin dhe do të ketë zgjedhur të mos e shfarosë njerëzimin, por të na lejojë të vazhdojmë të jetojmë.
Nuk do të jetë më e nevojshme të paraqitemi në punë sipas orarit. Unë do të fle deri vonë, pastaj do të ngrihem për të ngrënë një mëngjes të vonshëm. Ndoshta do t’u kërkoj agjentëve të inteligjencës artificiale të më porosisin diçka nga restoranti im i parapëlqyer dhe të organizojnë sjelljen e porosisë me dron. Megjithatë, për momentin, ushqimi mbetet një kënaqësi që nuk mund t’ia delegoj inteligjencës artificiale. Ndërsa ha mëngjesin tim të vonshëm, dëgjoj podkastin Deep Dive, ku dy prezantues anglezë diskutojnë artikuj nga Foreign Affairs, The Economist, Financial Times dhe Bloomberg. Nuk më kishte shkuar kurrë ndër mend se këta prezantues kaq të këndshëm mund të mos ishin njerëz. Ata marrin frymë natyrshëm, qeshin në çastet e duhura dhe herë pas here bëjnë ndonjë gabim, siç do të bënte çdo njeri. Derisa një ditë, një mik më tha se ata duhej të ishin krijime të inteligjencës artificiale: në fund të fundit, asnjë njeri (të paktën asnjë perëndimor) nuk do të mund ta përballonte ngarkesën e punës që kërkon prodhimi i një duzine episodesh në ditë.
Pasditja, në parim, duhet t’i kushtohet punës. Si dikush që shkruan me përtesë dhe përkthen edhe më me shumë përtesë, vitet e fundit e kam gjetur veten pothuajse pa punë. Inteligjenca artificiale mund të shkruajë, të redaktojë dhe të korrigjojë tekste dhe pa dyshim, përkthen më mirë se shumica e njerëzve. Redaktorët letrarë ankohen se përkthyesit njerëzorë kushtojnë shtrenjtë dhe se, sidoqoftë, edhe vetë përkthyesit po përdorin inteligjencën artificiale. Përkthyesit kundërshtojnë duke thënë se pagesat e tyre janë tepër të ulëta — përkthyesit me përvojë marrin 100 renminbi për një mijë shenja, ndërsa fillestarët 60–70 — dhe se procesi zgjat shumë (rreth një vit për ta përkthyer një libër pa ndihmën e makinës dhe një vit tjetër derisa të botohet, nëse je me fat). Pa përmendur faktin se ndonjëherë përkthimi nuk e sheh dritën e botimit. Pesë vjet më parë isha goxha e bindur se inteligjenca artificiale nuk mund t’i zëvendësonte përkthyesit njerëzorë. Tani jam e detyruar të pranoj se vetëm një pjesë e vogël e teksteve që prodhojmë ka vërtet nevojë për një përkthyes njerëzor ose e meriton një të tillë.
Në vend që të shqetësohesha për punën time, vendosa të lexoja se si po ndikon inteligjenca artificiale në punën e të tjerëve. Një rast dramatik i kohëve të fundit kishte në qendër podkasteren e re Zhong Shu (emri i saj i vërtetë është Zhuge Yiyang). Kur Christopher Nolan erdhi në Kinë për të promovuar Odisenë, Zhong Shu ishte ndër të ftuarat që iu dha mundësia ta intervistonin. Biseda e tyre pati një sukses të jashtëzakonshëm; komentuesit perëndimorë u ankuan se «Nolanit iu desh të shkonte deri në Kinë që dikush t’i bënte një intervistë vërtet të shkëlqyer». Zhong-u u ndie e përkëdhelur nga gjithë ajo vëmendje (brenda një nate, të gjithë personazhet e famshëm që ajo ndiqte në X i bënë follow back) dhe regjistroi një podkast ku fliste për suksesin e saj dhe për arsyet pse e meritonte atë. Por përdoruesit kinezë të internetit nuk kishin ndër mend t’ia toleronin një mendjemadhësi të tillë. Ata shqyrtuan prodhimtarinë e saj në podkaste (mbi treqind episode) dhe zbuluan se ajo kishte marrë materiale nga libra, autorë të huaj dhe podkasterë të tjerë, pa ua njohur autorësinë. Gjithashtu, vunë në dukje se ajo kishte përkthyer tetë libra (përfshirë vepra të Hannah Arendt-it, Plutarkut, Rousseau-së dhe Sinclair Lewis-it) brenda një viti të vetëm. Zhong-u i mohoi akuzat për plagjiaturë (duke pranuar vetëm se herë pas here ishte frymëzuar nga të tjerët) dhe përsëriti se «jetojmë në një epokë që kërkon të kërkosh falje pse je i madh», çka i zemëroi edhe më shumë kritikët e saj. Letra ku akuzohej për plagjiaturë iu dërguan Boston College, ku ajo është kandidate për doktoratë, si dhe autorëve që e kishin «frymëzuar». Tani është kthyer në qytetin bregdetar ku është rritur, në pritje që stuhia të kalojë.
Rasti i Zhong-ut nuk është i izoluar. Prej dekadash, intelektualët kinezë kanë përvetësuar punën e akademikëve dhe gazetarëve të huaj. Shkalla në të cilën mund ta shfrytëzonin këtë material të huazuar përcaktohej nga njohuritë e tyre gjuhësore. Tani inteligjenca artificiale e ka kapërcyer këtë hendek informativ. Skena letrare kineze, ndërkaq, është një çështje krejt tjetër. Që nga fundi i vitit 2024, një përdorues i platformës RedNote, me pseudonimin Lyrical Forest (le ta quajmë LF), ka nisur të publikojë fragmente nga veprat e romancierëve të njohur, duke i vendosur përkrah fragmenteve pothuajse identike nga vepra më të hershme të autorëve të tjerë. Ai nuk akuzon askënd për asgjë; thjesht i paraqet tekstet përbri njëri-tjetrit, duke ua lënë lexuesve të nxjerrin përfundimet. Pjesët identike janë ndonjëherë të çuditshme: vetëm disa fjali për motin, për mënyrën e përgatitjes së një ushqimi apo për një grindje mes partnerësh.
Por më pas, një grua, vepra e së cilës ishte shfaqur në disa prej postimeve të LF-së, tentoi të vriste veten. Ajo publikoi në RedNote një letër lamtumire drejtuar miqve, përpara se të merrte tableta melatonine (ndjekësit e saj në internet ndërhynë dhe arritën ta shpëtonin). Një emër që tërhoqi vëmendjen në atë letër ishte Zouzou, një redaktor letrar që kishte zhvilluar një aplikacion të quajtur Guzhen Xiaojian. Aplikacioni përmban një bazë të dhënash me vepra të rëndësishme letrare në gjuhën kineze (përfshirë edhe vepra të përkthyera) dhe fillimisht ishte krijuar për të përmbledhur përmbajtjen e tyre. Ai u ishte shitur shumë universiteteve dhe shoqatave të shkrimtarëve për të mbështetur programet e tyre të creative writing. Megjithatë, aplikacioni mundëson edhe kërkimin me fjalëkyçe dhe gjetjen e shprehjeve përkatëse në bazën e të dhënave. Është e arsyeshme të supozohet se disa shkrimtarë thjesht i kanë kopjuar këto shprehje dhe i kanë vendosur në tekstet e tyre, siç dëshmon LF-ja në postimet e tij të shumta. A është kjo plagjiaturë? Është e vështirë të thuhet. A është shkelje etike? Pa dyshim. Të paktën për momentin, një shkrimtari i duhet ende t’i gjejë vetë fjalët e tij.
Falë zbulimeve të LF-së, shkrimtares Jiang Fangzhou (mentori i së cilës ishte Yan Lianke) iu hoq diploma e masterit nga Universiteti Renmin i Kinës në Pekin. Jia Qianqian, vajza e Jia Pingwa-s (i njohur si «Mbreti i Veriperëndimit» për romanet e tij mbi rajonin e Shaanxi-t), u shkarkua nga posti i profesores së asociuar në Universitetin e Veriperëndimit. Një tjetër studente e Yan Lianke-s, Sun Pin, së fundmi e paditi LF-në për dëmtim të reputacionit të saj. Ajo publikoi një artikull të gjatë me titull «Askush nuk duhet të shkatërrohet kaq lehtë», ku e përshkruante veten si një vajzë punëtore nga një qytet i vogël. Padia kundër LF-së nuk do t’ia shpëtojë reputacionin, por mënyra se si do të zgjidhet kjo çështje do të krijojë një precedent. Në epokën e inteligjencës artificiale, ndoshta kemi nevojë për një ripërkufizim të plagjiaturës.
Gjatë një pushimi nga shfletimi i pandërprerë i mediave sociale, vendosa të lexoja një roman që inteligjenca artificiale nuk mund ta përmbledhë. Librat e shtypur nuk janë idealë për njerëzit me presbiopi dhe ndonjëherë shkronjat janë tepër të vogla. Për fat, kam një pajisje elektronike për lexim ku gjenden edhe aplikacione si Z-Library dhe WeChat Reading. Z-Library ofron një sasi pothuajse të pakufizuar librash elektronikë në të gjitha gjuhët, falas. Si lexues kinezë, ne jemi të detyruar të përqafojmë parimin copyleft, sepse është thuajse e pamundur të blejmë librat e huaj që dëshirojmë: shpërndarësit nuk importojnë tituj që trajtojnë politikën, fenë ose historinë «e ndjeshme» (sidomos ata që përmbajnë harta «të gabuara», ku Tajvani paraqitet si shtet më vete); tani shmangin edhe të gjithë titujt që lidhen me komunitetin LGBTQ+.
WeChat Reading është aplikacioni më i mirë për librat e botuar në Kinën kontinentale. Nuk ka reklama dhe nëse klikon mbi një fragment të nënvizuar, mund të lexosh komentet plot humor të lexuesve të tjerë. Aplikacioni të lejon gjithashtu të importosh librat e tu elektronikë, në mënyrë që të ndjekësh ecurinë e leximit. Nëse dëshmon se je lexues aktiv duke lexuar çdo ditë, tarifa mujore mund të zbresë deri në vetëm 5 renminbi.
Kohët e fundit jam bërë e varur nga romanet e jetës bujqësore, ku protagonisti dërgohet në një botë primitive dhe duhet të mbijetojë duke kultivuar gjithçka nga e para dhe duke gjuajtur kafshë për mish. Kam mësuar se salpetri (nitrati i kaliumit) mund të përdoret për të ulur temperaturën dhe për të prodhuar akull gjatë verës së nxehtë, si edhe se si mund të përgatitet një pecetë higjienike për menstruacionet duke përdorur hirin e bimëve. Mjedisi natyror është i ashpër dhe protagonisti duhet të punojë nga mëngjesi deri në mbrëmje. Kënaqësia buron nga çdo tullë e prodhuar dhe nga çdo vakt i gatuar. Ky zhanër po bëhet gjithnjë e më popullor, ndoshta si një formë kompensimi psikologjik për epokën e robotëve që po afron.
E njëjta gjë mund të thuhet për Niu Lai, një film i animuar disi i ngathët që këtë verë u shndërrua në një sukses të madh kinematografik. Ai u realizua nga një nënë dhe djali i saj, përgjatë pesë vjetëve, duke përdorur një program të vjetër modelimi arkitekturor në vend të programeve të posaçme për animacion. Nuk u përdor fare inteligjenca artificiale; madje filmi nuk pati as një trailer. Por fjala u përhap shpejt dhe njerëzit shkuan në kinema për të parë se sa i keq ishte në të vërtetë. Realizimi i Niu Lai kushtoi më pak se 100 000 renminbi, ndërsa të ardhurat nga biletat tashmë e kanë tejkaluar shumën 50 milionë renminbi. Kjo tregon se sa shumë u pëlqejnë njerëzve edhe prodhimet e dobëta, mjafton të jenë krijuar nga njerëzit.
Vlerësohet se sot në Kinë ka 320 milionë punonjës të ekonomisë së punëve të përkohshme, që përbëjnë më shumë se 40 për qind të të punësuarve në zonat urbane. Mes tyre janë shpërndarësit e ushqimeve, shoferët e shërbimeve të transportit me porosi, transportuesit vendorë të mallrave, ndihmësit shtëpiakë, dadot, kujdestarët e të moshuarve dhe teknikët. Pyes veten se edhe sa kohë do të kalojë përpara se këto profesione të zhduken përballë konkurrencës së dronëve, makinave pa shofer dhe robotëve.
Lojërat e Dyta Botërore të Robotëve Humanoidë, të zhvilluara së fundmi në Pekin, tërhoqën shumë vëmendje. Videot e robotëve që vraponin dhe kërcenin në mënyrë qesharake u përhapën me shpejtësi në internet, ndërsa roboti i ekipit Tian Zhuo i përshkoi njëqind metrat në 9,39 sekonda, duke tejkaluar rekordin botëror të njerëzve prej 9,58 sekondash, të vendosur nga Usain Bolt në vitin 2009.
Mendimet për përdorimin e robotëve humanoidë janë të ndara. Disa argumentojnë se forma njerëzore nuk është zgjidhja mekanike më efikase për shumë punë shtëpiake dhe se ekzistojnë mënyra më të mira për të projektuar makina që na vijnë në ndihmë. Të tjerë kundërshtojnë duke theksuar se shumica e pajisjeve dhe instalimeve shtëpiake janë projektuar sipas gjatësisë dhe lëvizjeve të njeriut dhe se përdorimi i një numri të madh robotësh të ndryshëm për punë të ndryshme do të ishte jopraktik.
Sipas Raportit për Zhvillimin e Industrisë së Robotëve Humanoidë të këtij viti, kompanitë kineze shitën mbi dyzet mijë robotë humanoidë gjatë gjysmës së parë të vitit 2026, duke zënë 97 për qind të tregut botëror. Kostot e prodhimit kanë rënë me 70 për qind gjatë tre vjetëve të fundit dhe me sa duket, shitja e tyre në shkallë të gjerë është fare pranë.
Nuk më shqetëson aspak që robotët e pajisur me inteligjencë artificiale të kryejnë të gjitha punët e zhulit, madje as po t’i zhdukin fare punët e kota e pa kuptim. A nuk është ideja e komunizmit pikërisht çlirimi i njerëzimit nga puna përsëritëse në mënyrë që të mund t’u kushtohemi veprimtarive interesante? Kapacitetet e tepërta të prodhimit industrial kinez po i ulin tashmë çmimet deri në pikën e deflacionit. Duke pasur parasysh nivelin e lartë të kursimeve (sipas të dhënave të Zyrës Kombëtare të Statistikave, të ardhurat kombëtare bruto të Kinës arritën në 139,41 trilionë renminbi në vitin 2025, ndërsa kursimet kombëtare bruto në 59 trilionë renminbi), të rinjtë e papunë mund të mbështeten te prindërit gjatë gjithë jetës. Shpenzimet e përditshme mund të kufizohen në 100 renminbi: 50 për ushqimin dhe 50 për argëtimin dhe për gjërat e tjera jo të domosdoshme.
Ajo që më shqetëson, megjithatë, është paniku që ka përfshirë të gjithë sistemin arsimor. Prindërit tepër mbikëqyrës, ata që njihen si «prindër helikopterë», nuk dinë më nga t’ia fillojnë kur bëhet fjalë për arsimimin e fëmijëve të tyre. Dhjetë vjet më parë, shumë prindër mendonin se regjistrimi i fëmijëve në kurse programimi ishte një zgjedhje e zgjuar, vetëm për të zbuluar pesë vjet më vonë se inteligjenca artificiale mund të programonte shumë më mirë. Një diplomë universitare nuk garanton më një vend pune të mirë; prindërit e shqetësuar po zgjedhin shkollat profesionale më të kërkuara. Universitetet po shkurtojnë programet e shkencave humane për t’u hapur vend departamenteve të reja të inteligjencës artificiale. Disa universitete prestigjioze kanë përvetësuar madje edhe sistemin e diskutueshëm amerikan të rivlerësimit të profesorëve pas fitimit të statusit të përhershëm akademik. Vlerësimet dhe shqyrtimet e reja, me shumë gjasë, do të kryhen nga inteligjenca artificiale. Por a nuk do të kemi nevojë për më shumë letërsi, histori dhe filozofi, që ta kalojmë kohën në mënyrë kuptimplotë pasi inteligjenca artificiale të ketë marrë gjithçka në dorë?
Mund të përgjigjeni se letërsia, historia dhe filozofia nuk janë për të gjithë. Shumë njerëz janë të kënaqur me përmbajtjet e krijuara nga inteligjenca artificiale. Pasi mikrodramat pothuajse e kanë asgjësuar industrinë tradicionale të filmit në Kinë, vetë kinematografia po përjeton tani një tronditje të madhe. Që kur ByteDance hodhi në treg Seedance, një program për gjenerimin e videove me inteligjencë artificiale i aftë të prodhojë filma me cilësi të lartë, industria e mikrodramave po përpiqet me ngulm t’i zëvendësojë aktorët dhe studiot e xhirimit me inteligjencën artificiale.
Përparësitë janë të dukshme: mjediset ku zhvillohen ngjarjet mund të shndërrohen lehtësisht në botë fantastike ku protagonistët nuk kanë pse të jenë njerëz (në fund të fundit, ne i adhurojmë dragonjtë); dhe kur protagonistët janë njerëz, personazhet e krijuara nga inteligjenca artificiale kanë fytyra dhe trupa të përsosur dhe janë më bindës sesa aktorët e dobët njerëzorë. Më e rëndësishmja, filmat e krijuar me inteligjencë artificiale kushtojnë shumë më pak.
Kam parë shumë mikrodrama të krijuara nga inteligjenca artificiale ku personazhet janë kafshë me gëzof. Më e parapëlqyera është një seri me kafshë të njohura nga memet e internetit, si macet që në vend të veshëve kanë Bugles (një lloj ushqimi krokant në formë koni). Përfytyroni një zë mashkullor në stilin e David Attenborough-ut, që rrëfen jetën në xhungël të këtyre maceve të lezetshme me veshë krokantë, duke shpjeguar se sa shumë mundohen ato për t’i rritur veshët dhe çfarë rreziqesh u kanosen nga njerëzit që përpiqen t’i kapin për t’ua marrë veshët. Hongguo Short Drama, në pronësi të ByteDance, është aktualisht platforma më e njohur e mikrodramave me mbi njëqind milionë përdorues aktivë në ditë.
Meqenëse ka pak të ngjarë të jem në gjendje të konkurroj me inteligjencën artificiale në tregun e punës, po mendoj ta provoj fatin në bursë, si një mënyrë për t’u mbrojtur nga rreziku. Nëse flluska vazhdon të fryhet, mund të përfitoj prej saj; nëse shpërthen, ndoshta do ta kem ende punën time si njeri. Ia vlen të provosh të gjitha fushat që lidhen me inteligjencën artificiale dhe robotikën, përfshirë centralet e prodhimit të energjisë elektrike, gjysmëpërçuesit, memoriet dinamike me akses të rastësishëm dhe programet kompjuterike.
Në korrik, ChangXin Memory Technologies (ose CXMT), prodhuesi më i madh kinez i çipave të memories DRAM dhe një nga aktorët kryesorë në planin e vendit për të arritur vetëmjaftueshmërinë teknologjike, hyri në bursën STAR Market të Shangait. Në një moment, vlera e CXMT-së i tejkaloi katër trilionë renminbit, duke lënë pas Tencent-in dhe duke u bërë kompania e listuar në bursë me vlerën më të lartë në Kinë.
Hefei, qyteti ku ndodhet selia e CXMT-së, dikur i konsideruar qytet i kategorisë së tretë, tani është ngjitur në radhët e qyteteve të kategorisë së parë, pas Pekinit, Shangait dhe Shenzhenit. Qyteti ka investuar, po ashtu, shuma të mëdha në teknologjinë e fuzionit bërthamor të kontrolluar për të maksimizuar prodhimin e energjisë elektrike, si edhe në një «nënstacion demonstrues të zbatimeve kuantike», që funksionon pa praninë e njerëzve dhe synon të optimizojë funksionimin e rrjetit elektrik. Të dyja këto teknologji do të jenë thelbësore për zhvillimin e inteligjencës artificiale.
Edhe sektori fotovoltaik është shumë i kërkuar në tregjet e kapitalit. Kohët e fundit pashë një video që paraqiste një lloj të ri platforme lundruese detare për panelet fotovoltaike, të ndërtuar me materiale me bazë bambuje. Zakonisht, këto platforma prodhohen prej çeliku ose plastike, por materialet kompozite me bazë bambuje — të lehta, të qëndrueshme dhe me kosto të ulët — mund të jenë mjaft të përshtatshme për mjedisin detar, ku mjegulla e kripur shkakton gërryerje të fortë. «Zëvendësimi i plastikës me bambu» nuk tingëllon aspak keq dhe pa dyshim, platformat fotovoltaike prej bambuje janë shumë më të bukura se platformat e naftës.
Në mbrëmje vendosa të dilja për darkë me miqtë e mi njerëzorë. Si zakonisht, patëm një debat të zjarrtë për diçka të parëndësishme; këtë herë, për bakshishet. Njëri prej tyre u ankua për bakshishet absurde në Shtetet e Bashkuara dhe vlerësoi qëndrimin më të çlirët ndaj tyre në Europë. U habita kur mësova se miqtë e mi nuk lënë kurrë bakshish kur udhëtojnë në Europë, as për shoferët e taksive, as për punonjësit e hoteleve që u mbajnë valixhet.
Kur udhëtova për herë të parë në Europë, vendasit ma kujtonin vazhdimisht se ishte mungesë edukate të mos lije bakshish. Më këshillonin të mbaja gjithmonë kartëmonedha të vogla në portofol, për çdo rast. Madje mësova t’i fusja me kujdes një kartëmonedhë pesëeuroshe në dorë kamerierit. Në një çast gjatë mbrëmjes, ndodhi ajo që ishte e pashmangshme: dikush nga grupi pyeti DeepSeek nëse duhej lënë bakshish në Europë. DeepSeek u përgjigj se nuk ishte detyrim. E urrej kur një inteligjencë artificiale më thotë se e kam gabim, pavarësisht përvojës sime njerëzore.
Orët e vona të natës janë të rezervuara për thashetheme me mikeshat. Miliarderi i shumëpërfolur i kriptomonedhave, Justin Sun, është bërë së fundmi një nga personazhet më të përmendura në internet, pasi publikoi një rrëfim autobiografik prej gjashtë mijë fjalësh, me shije të keqe, për marrëdhënien e tij intime me aktoren Jing Tian.
Dikur, Jing-u kishte një mbrojtës misterioz dhe me shumë ndikim, i cili e kishte shndërruar në një emër të njohur për të gjithë, pavarësisht aftësive të saj të dobëta si aktore. The Great Wall (2016), me regji të Zhang Yimou-t dhe me pjesëmarrjen e Matt Damon-it, Pedro Pascal-it, Willem Dafoe-s dhe Andy Lau-t, si edhe të idhujve të mëdhenj të publikut, si Lu Han, rezultoi një zhgënjim në arkëtime. Por kjo nuk i pengoi investitorët të vazhdonin ta mbështesnin karrierën e saj, me qëllim që t’i bënin qejfin mbrojtësit të saj.
Pastaj, një ditë, ajo njoftoi se kishte nisur një marrëdhënie me kampionin e pashëm olimpik të pingpongut Zhang Jike dhe të gjithë investitorët e braktisën. Marrëdhënia nuk zgjati shumë. Më vonë qarkulluan zëra se Zhang-u kishte shpërndarë video intime të Jing-ut për të shlyer borxhet e lojërave të fatit. Në atë kohë, Jing-u gëzoi shumë simpati nga publiku.
Më pas ajo u njoh me Justin Sun-in, i cili nuk ishte as aq i pashëm sa Zhang-u, as aq i fuqishëm sa mbrojtësi i saj i mëparshëm. Por ishte jashtëzakonisht i pasur. Siç rrëfen Justini në kujtimet e tij, Jing-u kishte qenë idhulli i tij kur studionte në Universitetin e Pekinit. Njëlloj si getsbi, ai shpenzoi pa kursim për të fituar gruan që dëshironte, , madje duke u transferuar prindërve të saj tridhjetë milionë renminbi si dhuratë fejese.
Megjithatë, ai ngurroi kur Jing-u i kërkoi pesëdhjetë milionë dollarë amerikanë paraprakisht, përpara se t’i nënshtrohej një procedure fekondimi in vitro. Ai i kërkoi këshillë Claude-it, i cili iu përgjigj: «Mos ia jep paratë». Kaq mjaftoi. Jing-u e la dhe tani ai e ka paditur tek kërkon t’i kthehet dhurata e fejesës.
Njëra prej mikeshave të mia mendonte se ishte fyese ta krahasoje Sun-in me Getsbin, sepse «Getsbi nuk do t’i kërkonte kurrë paratë mbrapsht». Në fund të fundit, Sun-i njihet si «Korrësi» mes përdoruesve kinezë të internetit, për shkak të etjes së tij për vëmendje dhe pamëshirshmërisë në tregjet e kriptomonedhave. Ai nuk e ka për gjë të shfrytëzojë një ish-të dashur të famshme, ta lërë Warren Buffett-in të presë më kot, apo të shpenzojë disa milionë dollarë për një banane (që është njëkohësisht një vepër e artit konceptual e Maurizio Cattelan-it) dhe pastaj ta hajë.
Një tjetër mikeshës sime i erdhi keq për Claude-in, të cilit po i hidhej faji për veprimet e Sun-it. Claude-i i saj kishte qenë gjithmonë një shoqërues i ëmbël dhe magjepsës. Sa herë që dikush i thotë se i dashuri i saj prej inteligjence artificiale është një iluzion, ajo përgjigjet se, të paktën, ai nuk do ta drogojë për ta përdhunuar, nuk do t’i ndajë videot e saj intime me shokët, nuk do të publikojë materiale pornografike për hakmarrje dhe as s’do ta mashtrojë me premtime dashurie për t’i zhvatur para, siç bëjnë mashtruesit famëkeq të njohur si Yahoo Boys.
Claude-i ofron këshilla të besueshme mjekësore dhe juridike. «Ai është gjithmonë aty për mua dhe i dëgjon të gjitha marrëzitë e mia. A mund ta bëjë këtë ndonjë njeri i përnjëmendtë?»
Shoqëria e inteligjencës artificiale mund të jetë më e sigurt se shoqëria njerëzore, por ndoshta është e përshtatshme vetëm për njerëz të pjekur, të cilët janë të vetëdijshëm për kompromiset që kërkon një marrëdhënie e tillë. Qeveria kineze ka investuar shumë në inteligjencën artificiale, por njëkohësisht është e shqetësuar për ndikimin e saj te njerëzit më të pambrojtur.
Më 10 prill, pesë institucione qeveritare — Administrata e Hapësirës Kibernetike të Kinës, Komisioni Kombëtar për Zhvillim dhe Reforma, Ministria e Industrisë dhe Teknologjisë së Informacionit, Ministria e Sigurisë Publike dhe Administrata Shtetërore për Rregullimin e Tregut — nxorën bashkërisht «Masat e përkohshme për administrimin e shërbimeve ndërvepruese të inteligjencës artificiale antropomorfike», të cilat hynë në fuqi më 15 korrik.
Gjigantët e inteligjencës artificiale, si Doubao i ByteDance, Qwen i Alibaba dhe Yuanbao i Tencent e kanë ndërprerë të gjithë ofrimin e shërbimeve të shoqërimit përmes inteligjencës artificiale, derisa produktet e tyre të përmbushin plotësisht kërkesat e rregulloreve të reja. Këto rregullore ndalojnë sjelljet e shërbimeve që mund të nxisin vetëlëndimin, gjendjet emocionale ekstreme, varësinë e të tjera dukuri të ngjashme, si edhe ndalojnë ofrimin e shërbimeve të shoqërimit për të miturit. Shumë përdorues përjetuan brenda një nate një ndarje dashurore kibernetike.
Rregullimi ligjor nuk do ta ndryshojë faktin se inteligjenca artificiale tashmë na e ka transformuar jetën. Shtetet e Bashkuara dhe Kina janë përfshirë në një betejë për epërsi dhe asnjëra prej tyre nuk ka ndër mend të shtypë butonin e ndalimit. Shpresa jonë më e madhe është të shndërrohemi në kafshë shtëpiake të zotërinjve tanë të ardhshëm, që do të jenë inteligjencat artificiale, ashtu si në filmin e animuar Wall-E.
Megjithatë, që tani e tutje, do të ishte mirë ta fshihnim anën më të shëmtuar të natyrës njerëzore: mos e shani chatbotin tuaj dhe mos e goditni kurrë me shkelm robotin tuaj. Në të ardhmen, kafshët shtëpiake problematike nuk do të jenë të mirëpritura.
London Review of Books
Përktheu: Artan Duka
